ĐÀN GÁO (ĐÀN DỪA)

Đàn gáo là một nhạc cụ truyền thống thuộc họ đàn kéo, có hai dây, bầu đàn được làm từ nửa quả dừa khô nên còn được gọi là đàn dừa. Ở Hội An và vùng ven sông miền Trung, nơi cây dừa gắn bó mật thiết với sinh hoạt và cảnh quan, đàn gáo trở thành nhạc cụ quen thuộc, mang đậm dấu ấn văn hóa địa phương.
Cấu tạo đàn gáo gồm ba bộ phận chính: bầu đàn, cần đàn và dây đàn. Bầu đàn thường làm từ dừa già, vỏ dày, khi phơi khô tạo độ cộng hưởng tốt, cho âm thanh vang và trong. Mặt đàn được bưng bằng gỗ như gỗ mít hoặc gỗ xoan, giúp âm sắc ấm áp, phù hợp với chất giọng dân ca miền Trung. Cần đàn thon, làm bằng các loại gỗ cứng, cho phép người chơi dễ dàng thực hiện các kỹ thuật rung, luyến, vuốt. Đàn gáo có hai dây, trước kia làm bằng tơ, ngày nay thường sử dụng dây kim loại hoặc nylon để tăng độ bền và ổn định âm thanh.
Đàn gáo thường được sử dụng để đệm cho các làn điệu hò khoan, hò mái nhì, hò giã gạo, hò đối đáp trong sinh hoạt lao động và lễ hội dân gian của cư dân ven sông ở Hội An như Cẩm Kim, Thanh Hà, Cẩm Thanh. Ngoài ra, đàn gáo còn xuất hiện trong các chương trình biểu diễn âm nhạc truyền thống, góp phần tái hiện không gian văn hóa dân gian miền Trung.