BỘNG ÉP DẦU

Bộng ép dầu là công cụ truyền thống dùng để ép lấy dầu từ các loại hạt, đặc biệt là đậu phộng ở Hội An trước đây, gắn với nghề ép dầu truyền thống của xứ Quảng.
Bộng ép dầu được chế tạo từ thân cây gỗ. Thân gỗ được đục khoét bên trong tạo thành bộng tròn để xếp bánh dầu vào ép. Cùng với bộng ép dầu có những công cụ hỗ trợ như khuôn tre, nêm gỗ, vồ, thùng gỗ đựng dầu thành phẩm.
Để ép dầu, đậu phộng sau khi thu hoạch về phơi khô sàng xảy cho sạch, bỏ những hạt đậu lép, giã nhuyễn hạt đậu sau đó cho vào thùng gỗ hông cho chín rồi đổ hạt vào khuôn. Khuôn được làm bằng tre cuộn thành vòng có lót rơm và đầu xoắn hướng lên trên. Đậu được đổ vào giữa, dùng tay tóm phần rơm thừa xung quanh niềng tre và cuốn tròn theo niềng tre, gói thành từng bánh. Tiếp theo, xếp từng bánh dầu phộng vào bộng ép, xếp xen liền kề với bánh là vài tấm thớt dày và nem cho chặt bằng những cục gỗ. Sau đó dùng vồ đóng, bánh dầu ép lại dầu chảy ra lỗ ở mặt dưới của bộng. Quá trình đóng, nem lỏng dần và bỏ bánh dầu vào, cứ tiếp tục thế cho đến khi hết bánh dầu. Thông thường một bộng ép dầu được khoảng 15 đến 20 tấm bánh và ép được khoảng 20 lít dầu.
Dù kỹ thuật ép dầu thô sơ như vậy nhưng dầu ăn vẫn đảm bảo chất lượng. Ngày nay, phương tiện công nghệ kỹ thuật phát triển, bộng ép dầu bằng gỗ và một số công đoạn ép dầu bằng thủ công được thay thế bằng cơ giới hóa.